رفتار مشتری عوض میشود، اما فهرست نه
وقتی گروهها فقط با فایلهای ثابت مدیریت شوند، خرید یا تعامل جدید مشتری در آنها دیده نمیشود. ممکن است مشتری دوباره خرید کرده باشد، اما همچنان پیام مخصوص مشتری غیرفعال را دریافت کند.
فرض کنید میخواهید مشتریهایی را پیدا کنید که ۶۰ روز است خرید نکردهاند. در لژیون این گروه خودکار بهروز میشود. بعد میتوانید برای برگرداندنشان یک کمپین مخصوص بسازید.

مشتریهایی را که شرایط مشابه دارند در یک گروه قرار دهید. میتوانید از خرید، مبلغ سفارش، محصول، RFM یا اطلاعات پروفایل استفاده کنید. به این کار سگمنتبندی مشتریان میگوییم.
برندهایی که به لژیون اعتماد کردهاند







قبل از انتخاب ابزار، باید مشخص باشد مانع اصلی در مسیر شناخت، تصمیم یا نگهداشت مشتری کجاست. این مسئلهها کمک میکنند همان نقطه را پیدا کنید.
وقتی گروهها فقط با فایلهای ثابت مدیریت شوند، خرید یا تعامل جدید مشتری در آنها دیده نمیشود. ممکن است مشتری دوباره خرید کرده باشد، اما همچنان پیام مخصوص مشتری غیرفعال را دریافت کند.
اگر اطلاعات پروفایل، خرید یا رویداد ناقص باشد، نمیتوان با اطمینان توضیح داد چرا یک مشتری وارد گروه شده یا از آن خارج شده است.
مشتری تازهوارد، مشتری پرتکرار و مشتریای که مدتی خرید نکرده، به یک پیام نیاز ندارند. ارسال عمومی باعث میشود زمان و پیشنهاد کمپین با وضعیت واقعی بسیاری از مشتریها هماهنگ نباشد.
اگر گروه مشتریها به کمپین، سفر مشتری یا گزارش مشخصی وصل نشود، فقط یک فهرست دیگر به کار تیم اضافه میکند.
ارزش راهکار باید در رفتار مشتری یا کیفیت عملیات تیم دیده شود. نتیجههای زیر نشان میدهند بعد از اجرا چه چیزی باید روشنتر، قابلکنترلتر یا قابلسنجشتر شود.
تیم میتواند ببیند هر مشتری با کدام شرط وارد گروه شده است. خروجی RFM نیز میتواند در کنار خرید، تعامل و ویژگیهای پروفایل یکی از ورودیهای این شرطها باشد.
گروههایی مانند مشتریان ویژه، پرتکرار، تازهوارد یا در معرض ریزش با قواعد مشخص قابل تشخیص میشوند.
در سگمنتهای مشتریان پویا، تغییر رفتار مشتری میتواند عضویت او در گروه را تغییر دهد و لیست بهروز بماند.
ورود یا خروج مشتری از یک سگمنت میتواند شروعکننده یا متوقفکننده یک مسیر خودکار باشد.
هر قابلیت بخش مشخصی از مسیر را پوشش میدهد؛ از جمعآوری و یکپارچهسازی داده تا شناخت مشتری، تصمیمگیری و اجرای اقدام.
قوانینی تعریف کنید که مشتریان را بر اساس معیارهای رفتاری یا ویژگیهایشان بهصورت خودکار وارد یا خارج کند. با تغییر داده، عضویت سگمنت مشتریان نیز تغییر میکند تا هدفگیری بر اساس وضعیت تازه مشتری باشد.
برای کمپینها یا تحلیلهایی که نیاز به جمعیت ثابت دارند، لیستهایی بسازید که عضویت آنها بهصورت خودکار تغییر نکند. این مدل برای وارد کردن فهرستهای مشخص یا نگه داشتن یک گروه مرجع مناسب است.
برای ساخت گروههای دقیقتر میتوان چند معیار را با هم ترکیب کرد. مثلاً مشتریانی که در بازه مشخص خرید داشتهاند، حداقل تعداد سفارش را ثبت کردهاند و همزمان یک ویژگی یا تعامل خاص دارند.
نتیجه تحلیل تازگی، تکرار و ارزش خرید میتواند بهعنوان یکی از معیارهای گروهبندی مشتریها استفاده شود. جزئیات محاسبه و تفسیر این مدل در صفحه تحلیل RFM توضیح داده شده است.
تحلیل تازگی، تکرار و ارزش خرید (RFM) مشتریان ←جابهجایی مشتری میان گروهها نشان میدهد رفتار او چه زمانی تغییر کرده است. این تغییر میتواند برای بازبینی کمپین یا شروع یک پیگیری تازه استفاده شود.
گروه ساختهشده را بهعنوان مخاطب کمپین، شرط سفر مشتری یا مبنای یک مزیت وفاداری انتخاب کنید.
اتومیشن بازاریابی مشتریان ←اگر عضویت گروه باید با رفتار مشتری تغییر کند، سگمنت پویا بسازید. اگر اعضا باید برای یک کمپین یا مقایسه بدون تغییر بمانند، سگمنت ثابت انتخاب مناسبتری است.

سگمنت پویا
شرطهای متناسب با کاربرد
خرید، مبلغ، محصول، بازه زمانی یا ویژگیهای ثبتشده در پروفایل را با هم ترکیب کنید. برای نمونه: «مشتریهایی که در ۳۰ روز گذشته بیش از یک میلیون تومان خرید کردهاند.»
بهروزرسانی خودکار
با تغییر داده مرتبط، مشتری میتواند وارد گروه شود یا از آن خارج شود. در نتیجه مخاطب کمپین یا سفر مشتری بر اساس وضعیت تازه او بهروز میماند.

سگمنت ثابت
ساخت یا ورود فهرست مشتریها
فهرست مشتریها را در لژیون بسازید یا از فایل CSV وارد کنید. اعضای این گروه تا زمانی که تیم آن را تغییر ندهد، ثابت میمانند.
مناسب برای جمعیت مرجع
وقتی باید یک گروه در طول کمپین یا تحلیل بدون تغییر بماند، سگمنت ثابت از جابهجایی خودکار اعضا جلوگیری میکند.
RFM سه معیار تازگی خرید، تکرار خرید و ارزش خرید را بررسی میکند. نتیجه این تحلیل میتواند یکی از ورودیهای سگمنت باشد و در کنار سایر دادههای مجاز، مخاطب کمپین یا سفر مشتری را مشخص کند.



سه شاخص RFM و یک زمینه تکمیلی
RFM مشتریها را بر اساس سه شاخص استاندارد تازگی، تکرار و ارزش خرید مقایسه میکند. مدت رابطه با مشتری، در صورت وجود داده معتبر، یک زمینه تکمیلی جداست و جزو سه مؤلفه RFM محسوب نمیشود.
زمینه تکمیلی: مدت رابطه
مدت رابطه با مشتری جزو سه شاخص استاندارد RFM نیست، اما در صورت وجود داده معتبر میتواند برای تفسیر گروهها در کنار آنها دیده شود.
شاخص تازگی خرید (R)
فاصله زمانی از آخرین خرید را نشان میدهد و مشخص میکند خرید کدام مشتری تازهتر بوده است.
شاخص تکرار خرید (F)
تعداد خرید مشتری را در بازه بررسی نشان میدهد و مشتریهای پرتکرار را از خریداران اتفاقی جدا میکند.
شاخص ارزش مالی (M)
ارزش مالی خریدهای مشتری را در بازه بررسی نشان میدهد و باید در کنار تازگی و تکرار تفسیر شود.



گزارش تفکیکی تازگی، تکرار و ارزش خرید (RFM)
گزارش تفکیکی نشان میدهد امتیاز تازگی، تکرار و ارزش خرید هر مشتری چگونه در گروهبندی او نقش داشته است. با دیدن این جزئیات میتوانید تعریف گروه را بررسی کنید و بعد از خروجی آن در یک سگمنت استفاده کنید.



گزارش تغییرات تازگی، تکرار و ارزش خرید (RFM)
گزارش تغییرات نشان میدهد مشتری چه زمانی از یک گروه RFM به گروه دیگر منتقل شده است. این جابهجایی میتواند برای بازبینی وضعیت مشتری یا شروع یک اقدام مشخص در سگمنتبندی استفاده شود؛ اما علت رفتار مشتری را بهتنهایی توضیح نمیدهد.
سگمنتبندی زمانی مفید است که انتخاب مخاطب یا اقدام بعدی را تغییر دهد. میتوانید مشتریهای تازه، پرتکرار یا غیرفعال را جدا کنید و برای هر گروه، کمپین یا سفر مناسبتری در نظر بگیرید.
پیدا کردن مخاطب مناسب هر کمپین
بهجای ارسال پیام برای همه، مشتریهایی را انتخاب کنید که با هدف همان کمپین ارتباط دارند.
کمتر شدن ارسالهای عمومی
گروه مشخصی از مشتریها را انتخاب کنید تا پیام نامرتبط برای کل پایگاه ارسال نشود.
پیشنهاد مرتبطتر با سابقه مشتری
سابقه خرید، محصول یا رفتار ثبتشده را در انتخاب پیشنهاد و زمان ارتباط در نظر بگیرید.
شروع خودکار یک مسیر مشتری
ورود یا خروج از یک سگمنت پویا را بهعنوان شرط شروع یا توقف سفر مشتری استفاده کنید.
حفظ یک گروه ثابت برای مقایسه
در کمپینها یا تحلیلهای مشخص، جمعیت مرجع را ثابت نگه دارید تا اعضا در میانه بررسی تغییر نکنند.
بررسی روشن دلیل عضویت
برای هر مشتری ببینید کدام خرید، رفتار یا ویژگی باعث ورود او به گروه شده است.
مسیر اجرا از داده شروع میشود و تا تصمیم، اقدام و بازبینی نتیجه ادامه دارد. ترتیب مراحل کمک میکند منطق کسبوکار قبل از اتوماسیون روشن بماند.
ابتدا بگویید با این گروه چه کاری انجام میدهید؛ مثلاً اجرای کمپین بازگشت یا پیگیری خرید اول.
خرید، مبلغ، محصول، زمان یا ویژگی موردنیاز را به شرطی تبدیل کنید که تیم بتواند آن را توضیح دهد.
برای گروهی که باید با تغییر رفتار بهروز شود، سگمنت پویا بسازید. برای فهرستی که باید بدون تغییر بماند، سگمنت ثابت مناسبتر است.
سگمنت را به کمپین، سفر مشتری، مزیت یا گزارشی متصل کنید که برای آن ساخته شده است.
نمونهای از مشتریهای عضو و غیرعضو را ببینید تا شرطهای اشتباه یا بیش از حد گسترده پیش از اجرای کمپین اصلاح شوند.
سناریوها نشان میدهند این قابلیت در چه موقعیت واقعی وارد عملیات میشود و چه نتیجهای از آن انتظار میرود.
مشتریهایی را جدا کنید که قبلاً خرید قابل توجهی داشتهاند، اما از آخرین خریدشان مدت مشخصی گذشته است. سپس برای این گروه کمپین بازگشت جداگانه اجرا کنید.
مشتریهایی را که در یک بازه مشخص چند بار خرید کردهاند جدا کنید و برای مزایا یا ارتباط متفاوت در نظر بگیرید.
برای معرفی کالای مکمل، پیام را فقط برای مشتریهایی بفرستید که محصول یا دسته مرتبط را قبلاً خریدهاند.
مشتریهایی را که بهتازگی اولین سفارش خود را ثبت کردهاند در یک گروه قرار دهید تا پیگیری خرید دوم برای آنها جدا از مشتریهای قدیمی اجرا شود.
وقتی لازم است یک جمعیت در طول کمپین بدون تغییر بماند، آن را بهصورت سگمنت ثابت نگه دارید تا مقایسه دورهها بههم نخورد.
نوع داده و روش اتصال باید روشن باشد؛ چون کیفیت هویت مشتری، زمان ایونت و ساختار داده مستقیماً روی بخشبندی و سفر مشتری اثر میگذارند.
| سیستم | داده قابل انتقال | روش اتصال | کاربرد |
|---|---|---|---|
سیستم یا منبع دادهپروفایل مشتری | دادهداده داخلی لژیون | روش اتصالپروفایل و رویداد | کاربردویژگیهای پروفایل، خریدها و رویدادهای ثبتشده میتوانند ورودی شرطهای سگمنت باشند. |
سیستم یا منبع دادهووکامرس | دادهسفارش و محصول | روش اتصالیکپارچهسازی | کاربرداطلاعات سفارش، محصول، مبلغ و زمان خرید ووکامرس میتواند برای ساخت گروههای خرید استفاده شود. |
سیستم یا منبع دادهرابط برنامهنویسی (API) | دادهرویداد و ویژگی | روش اتصالرابط برنامهنویسی (API) | کاربردرویدادها و ویژگیهای اختصاصی برای ساخت گروههای تخصصیتر قابل ارسالاند. |
سیستم یا منبع دادهفایل متنی جدولی (CSV) | دادهلیست مشتریان | روش اتصالدرونریزی | کاربردفهرست مشخصی از مشتریها را برای ساخت یک سگمنت ثابت وارد کنید. |
جزئیات استقرار به کیفیت داده، سیستمهای مبدا و دامنه یکپارچهسازی وابسته است. مسیر استاندارد مرحلهای پیش میرود تا هر بخش قبل از توسعه دامنه قابل بررسی باشد.
مثلاً «چه کسی آماده خرید دوم است؟» به شرطهای روشن خرید، زمان و وضعیت مشتری تبدیل میشود.
هر شرط باید منبع، نوع داده و بازه زمانی مشخص داشته باشد. فیلد ناقص یا آزاد برای تصمیم قطعی استفاده نمیشود.
نمونههای عضو و غیرعضو دیده میشوند تا تیم بتواند دلیل ورود و خروج هر نفر را توضیح دهد.
کمپین، اتومیشن یا گزارش باید دقیقاً بداند با این گروه چه تصمیم متفاوتی میگیرد و چه کسانی مستثنا هستند.
تغییر ناگهانی تعداد اعضا یا ترکیب گروه میتواند نشانه تغییر رفتار یا خطای داده باشد و پیش از اجرا بررسی میشود.
این بخش به پرسشهایی پاسخ میدهد که معمولاً پیش از انتخاب، راهاندازی یا استفاده از لژیون مطرح میشوند. پاسخها بر مبنای دامنه همین صفحه نوشته شدهاند تا بتوانید محدودیتها، نیازهای فنی و مسیر مناسب بعدی را بدون حدس زدن از میان بخشهای مختلف پیدا کنید.
در دمو، یک کاربرد واقعی را انتخاب کنید و شرط عضویت مشتریها را با داده خودتان بسازید.
اتومیشن بازاریابی مشتریانکمپینهای هدفمند مشتریانپلتفرم داده مشتریافزایش خرید مجددداشبورد کسبوکارامتیازدهی سرنخ